در نشست‌های اخیرسازمان های متولی درباره وضعیت تکدی‌گری و کودکان کار، بر هماهنگی دستگاه‌های مسئول، ساماندهی اصولی و حمایت از بازگشت کودکان به تحصیل تأکید شده است. این یادداشت هشدار می‌دهد که ساماندهی بدون حمایت روانی و خانوادگی پایدار، می‌تواند آسیب را از خیابان پنهان کند، نه اینکه آن را درمان کند.

به گزارش پایگاه خبری ندای فردا،تکدی‌گری و کار کودکان تنها یک آسیب اجتماعی نیست؛ نشانه‌ای از فقر، نبود فرصت، شکاف در حمایت‌های اجتماعی و در بسیاری از موارد، بی‌ثباتی خانوادگی است. تأکید بر هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول به این معناست که ساماندهی این پدیده باید فراتر از برخوردهای مقطعی و جمع‌آوری ظاهری باشد و به شناسایی ریشه‌ها، حمایت از خانواده‌ها و ایجاد مسیر بازگشت کودکان به مدرسه و زندگی عادی منتهی شود.

کار و تکدی‌گری کودکان پیامدهای روانی جدی دارد؛ کودکانی که در خیابان کار یا تکدی می‌کنند، بیش از همه در معرض اضطراب، افسردگی، آسیب به عزت‌نفس، انزوای اجتماعی و خطر بازقربانی‌شدن قرار دارند. تجربه‌های آسیب‌زا، محرومیت عاطفی و فقدان حمایت اجتماعی از مهم‌ترین عوامل زمینه‌ساز این وضعیت هستند و هر برنامه ساماندهی باید با نگاهی حمایتی و درمانی همراه باشد.
ساماندهی اصولی کودکان کار باید شامل غربالگری روانی، مداخله آگاه به تروما، مشاوره کودک و خانواده، توانمندسازی خانواده، پیگیری مستمر و بازگرداندن کودک به مدرسه و زندگی عادی باشد. بدون حمایت روانی و خانوادگی پایدار، ساماندهی ظاهری ممکن است آسیب را از خیابان پنهان کند، نه اینکه آن را درمان کند.
لذا بر لزوم شفافیت در اقدامات، پاسخ‌گویی دستگاه‌ها و پیگیری مستمر نتایج نیز باید تأکید شود. آنچه اکنون بیش از هر چیز اهمیت دارد، تبدیل تأکیدها به برنامه‌ای عملی و قابل سنجش است؛ برنامه‌ای که نتیجه آن نه تنها در گزارش‌ها، بلکه در زندگی واقعی کودکان کار و خانواده‌های آنان دیده شود.
و‌کلام اخر آنکه :ساماندهی کودکان کار اگر به جمع‌آوری ظاهری و برخوردهای مقطعی محدود شود، ممکن است آسیب را از صحنه خیابان پنهان کند؛ اما ریشه‌های آن را از میان نمی‌برد. آنچه می‌تواند نتیجه پایدار ایجاد کند، برنامه‌ای عملی، قابل سنجش و همراه با حمایت روانی، خانوادگی و آموزشی است؛ برنامه‌ای که معیار موفقیت آن، نه فقط آمار گزارش‌ها، بلکه تغییر واقعی در زندگی کودکان کار و خانواده‌های آنان باشد.

فاطمه سعید پور
کارشناس ارشد روان‌شناسی بالینی